Página Principal

Visite nuestro patrocinador

 

 

ALGUNAS  ABREVIATURAS y LEYENDAS

USADAS  EN  NUMISMÁTICA  ROMANA

A - F

Emperadores del Alto Imperio Emperadores del Bajo Imperio

 


 

 

- A -

A(N) Augur / Aulus (Vitelius) / Annius 
AAA FF Persona designada para acuñar moneda en oro, plata y bronce (Auro, Argento, Aere Flando Feriundo) Normalmente los magistrados monetarios formaban duunviratos, triunviratos o cuadriunviratos (II VIR, III VIR y IIII VIR) en tiempos de la República.
ACT Vencedor en Actium (Actius / Actiacus) Augusto.
AD(I) Legión de apoyo (Legio Adiutrix)
ADIAB Conquistador de Adiabene (Adiabeniacus) Septimio Severo
ADV / ADVENT AVG(G) Llegada del emperador o emperadores (Adventus)
ADVENTVI AVG FELICISSIMO Felicitaciones del pueblo de Roma ante el retorno del emperador
AED Templo (Aedes) A. Pío y Faustina
AED CVR / AED PL(EB) Edil curul (Aedilis curulis) / Edil plebeyo (Aedilis plebis)
AEL Aelia Flaccillia, Aelius (Elio)
AET / AETERNAE MEMORIAE Eternamente (Aeternitas, aeternitati) / Memoria eterna
AFR Conquistador de Africa (Africanus) Gordiano I y II 
ALB Albinus (Clodius)
ALEX / ALEXAND Alexander (Severus)
ALIM ITAL Alimenta Italiae (Trajano)
A N F F  Annun novum faustum felicem (Adriano y A. Pío)
ANT / ANTON Antonius, Antoninus
A P / A P F  El erario o dinero público (Aere publico / Aere publico feriundo)
APOL / APOLLONI  SANCTO Apolo / Santo Apolo
ARA PVDIC / ARA PACIS / ARA IGNITA Altar de la castidad / altar de la paz / altar encendido.
ARAB Conquistador de Arabia (Arabicus) Septimio Severo 
ARAB ADQ Arabia conquistada (Arabia Adquisita) Trajano
ARM

Conquistador de Armenia (Armeniacus) M. Aurelio o Lucio Vero

AN Annius
AV Augur
AVC

"Ab Vrbe Condita", es decir, desde la fundación de Roma.

AV(G)

Significa Augusto, majestuoso y tenía el sentido que actualmente aplicamos a los emperadores (Augustus, Augusta, Augusti, Augustorum)

AVGG(G)

Se ponía GG si gobernaban conjuntamente dos Augustos y GGG si eran tres.

AVL Aulus (Vitelius)
AVR

Aurelius

AVSPIC FEL

Felices auspicios (Auspicia felicia)

 

Volver arriba

- B -

BEATA TRANQUILLITAS La paz bendita, la deseada paz
BONO GENIO PII IMPERATORIS El buen genio de emperador
BONVS EVENTVS Buenos eventos
BRIT / BRITAN

Conquistador de Britania (Britannicus) o Victoria (Britannicae)

B R P NAT Bono Reipublicae Natus (Constantino Magno)
 

Volver arriba

- C -

C

Cayo (Caius) / Cónsul / César (Caesar)

CAE / CAES(S)

El término césar (Caesar) se aplicaba a la familia Imperial y a los herederos al trono, aunque inicialmente era solo el "cognomen" de la "gens" Julia, cuyo representante más famoso fue el dictador Julio César. Con las dos "S" significa Caesares o Caesarum

CAP

Conquistada, cautiva (Capta) aparece en relación a Vespasiano y Judea

CARP

Conquistador del Carpio (Carpicus) Filipo I y II

CASS

Casianus (Póstumo)

CEN / CENS P(ERP) / CENS POT

El censor daba el Vº Bº a ciertas tareas del Senado (Censor Perpetuus / Censoria Potestate)

CERERI FRUGIF El fruto de Ceres
CIR CON Constitución de los Juegos Públicos (Circenses constituit) Adriano
C L / CL(O) / CL V Caius Lucius (Augusto) / Clodio (Albino) / Promesa de defensa (Clypeus Votivus) Augusto
CLARITAS REIPVB El esplendor, el brillo de la República
CLAV(D) Claudio o Legión Claudia
CLE(M) / CLEMENTIA TEMP La clemencia del emperador (Clementia)
CNH

900, marca de valor en las monedas de los tetrarcas de Nicomedia

CO

Que conserva, protege (Conservatori) / Cónsul

COH / COHORT

Cohorte, batallón de infantería (Cohors, cohortium) 

COGN

Unido por la sangre, pariente (Cognato) Constancio Cloro

COLONIA BOSTRA Colonia Bostra (Arabia)
COM / COM(M) / COMMD Compañero, aliado (Comes) / Commodus (Cómodo)
COM ASI / COM BIT  Comunitas Asiae / Bytiniae (Adriano)
COMITI AVGG NN  Con el permiso de nuestros emperadores
CONC / CONCORD AEQUIT Concordia / De acuerdo con la Igualdad / Equidad
CONCORDIA AVG(G) Concordia del/os emperador/es
CONCORD MILI / CONCORDIA MILITVM / CONCORDIA EXERCITUM En concordancia, con el acuerdo de los militares o el ejército
CONG / CONG DAT POP / CONG P R DAT Don, distribución de víveres o dinero al pueblo (Congiarum / Congiarum datum populo / Congiarum populo romano datum )
CONSERV VRB SUAE Conservador de Roma (Conservator urbis suae)
COS(S) / CONS / CO / C

Cónsul, cónsules (Consul, Consules, Consulibus)

COS ITERVM / COS ITER ET TER / COS QVAR / COS QVINC

Cónsul otra vez, de nuevo (iterum) / Consul 3º (tertium) de nuevo (iterum) / Cónsul 4º (quartum) / Cónsul 5º (quincto)

C V A F GAL VEN

Caius Vibius Afinius Gallo Vendemnianus (Volusiano)

 

Volver arriba

- D -

D

Decimus (Albinus) / Domitianus

DAC

Dácico, conquistador de la Dacia, la actual Serbia (Dacicus)

DA CAP

Dacia capturada, sometida (Dacia Capta) Trajano

DEC (VOT)

Decius / Votos decenales (Vota Decemnalia)

DE GERM / SARM

De Germanis / Sarmantis

DEO VVLCANO Dios Vulcano

DEOR

Deorum (perteneciente o relativo a dios)

DES(IG) Designado, se sobreentiende que por el Senado (Designatus)
DIANAE CONS / LVCIFERA / REDVCI / VICTRICI Diana conservadora / luminosa / retorna / vencedora

DIC(T) / DIC ITER / DIC PER / DIC QVART / DIC TER

Dictador (dictator) / Dictador de nuevo (iterum) / Dictador perpetuo (perpetuo) / Dictador por cuarta vez (quarto) / Dictador por 3ª vez (tertio)

DID

Didius (Iulianus)

DIS AVSPICIB / CVSTODIBVS / CONIVGALBVS / GENITALIBVS / GENITORIBUS Dioses protectores / tutelares / nupciales / natales / creadores
DID Didius (Iulianus)

DIVI F

Augusto fue adoptado como hijo por Julio César y la expresión DIVI F (Divi Filius) tan
empleada en sus monedas significa "hijo del divino" (Julio César)

D N Nuestro señor (Dominus noster)
DD NN Nuestros señores (Dominorum nostrorum)
DOMINOR(US)  NOSTER CAESS El césar nuestro señor

DOM(IT)

Domitianus

DV / DIVVS / DIVI / DIVO / DIVA

Divino (Divus/Divine) era el título utilizado para consagrar/divinizar a un personaje, después de muerto

 

Volver arriba

- E -

EQV ORDIN Referido a los militares a caballo (Equestris ordinis) Nerón
ESV Esuvio (Esuvius) era uno de los nombres propios de Tétrico I y II
EXER / EXERCITVS BRITANNICVS / CAPPADOCIVS / DACICVS / HISPANICVS / IVDAICVS / GERMANICVS / MAVRETANICVS / PARTHICVS / RHAETICVS / SYRIACVS Ejércitos (Exercitus, Exercituum) / ejércitos británicos / capadocios / dácicos / hispanos / judeos / germánicos / mauritanos / párticos / réticos / sirios.
EXPED Expedición, campaña militar (Expeditio)
EXP VENI Mostrando el deseo de la llegada del emperador (Expectate Veni) Carausio

EX SC

Con el permiso del senado (Ex Senatus Consulto)

EX SC OB CIVES SERVATOS Decreto que el Senado otorgaba para salvar la vida de los ciudadanos
 

Volver arriba

- F -

F

Feliz (Felix, Felicitati-s) / hijo/a de (Filius, Filia)

FECVND AVGUSTAE Fertilidad de la emperatriz

FEL

Feliz (Felix, Felicitati-s) 

FEL TEMP 

En referencia a los anteriores tiempos de esplendor (Felicitas Temporum)

FEL TEMP REPARATIO Restauración de los tiempos felices (Felicium Temporum Reparatio)
Feliz restauración de los tiempos (Felix Temporum Reparatio)
FELICITAS AVGG NN La felicidad de nuestros emperadores (Felicitas Augustorum Nostrorum)
FELICITAS REIPUBLICAE / DEORVM / PERPETUA / ROMANORUM / SAECVLI La felicidad de la República (y de sus gentes) / la que propician los dioses / la felicidad permanente / para pueblo romano / del siglo o época
FELIX ADVENT AVGG NN Feliz llegada de nuestros emperadores
F F / FL C Flando feriundo / Flandum curavit
FIDES EXERC  La fidelidad / lealtad del ejército (Fides Exercitum)
FIDES MILITVM  La fidelidad / lealtad del ejército
FIDES MVTVA AVGG La confianza / lealtad  mutua de nuestros emperadores

FIL

Hijo/a de (Filius, Filia)

FL

Flavius, Flavia, Legión Flavia

FOR / FORTVNAE MANENTI  Fortuna (Fortuna , Fortunae) / La fortuna permanente 
FORT Muy fuerte (Fortissimo) Maximiano Hércules
FORTVNA REDVX / FORT RED La fortuna del regreso de nuestro emperador (sano y salvo), leyenda usada para saludar su vuelta a Roma, de algún largo viaje a las Provincias (Fortuna Redux, Fortunae Reduci)
FORTVNAE REDVCI AVGG NN  La fortuna del regreso de nuestros emperadores (Fortunae Reducci Augustorum Nostrorum)
FRET Legión "Fretensis"

 

G - O P - X